“ابومنصور محمد بن احمد توسی”، ملقب به دقیقی، شاعری بزرگ و پیشرو در ادبیات فارسی است که در قرن چهارم هجری خورشیدی زندگی میکرد. او از طبقه دهقانان خراسان بوده و در دوره حکومت منصور بن نوح سامانی فعالیت میکرد. دقیقی، از پیشگامان حماسهسرایی به زبان فارسی بوده و پیش از فردوسی، سعی کرد داستانهای حماسی ایران را به نظم درآورد. او با درخواست و تشویق نوح دوم سامانی، به نوشتن شاهنامه پرداخت. شاهنامهٔ دقیقی که با عنوان «خدای نامگ» نیز شناخته میشود، مجموعهای از ابیات است که قرار بود به پادشاه ارائه شود، اما به دلیل مرگ ناگهانی وی، کتاب تکمیل نشد. اثرهای باقیمانده از دقیقی نشان میدهد که او دارای سبکی کاملاً رسمی و مرسوم بوده است. از دقیقی به عنوان یکی از استادان عهد سامانی یاد میشود که در ساختن قصاید و بیان مدایح شهریاران زبانزد بوده و ارزشمندترین آثار ادبی او در قالب شاهنامهٔ ناقص و قطعات شعری باقیمانده است. با اینکه زندگی وی به طرزی تلخ و ناگهانی به پایان رسید، اما نام ادبی و شعری او، به عنوان یکی از شاعران برجستهٔ ادبیات فارسی، همواره در تاریخ ادبیات ایران جاودانه خواهد ماند.
